સોમનાથ જ્યોતિર્લિંગની આ વાતો તમે ભાગ્યજ જાણતાં હશો,એકવાર જરૂર વાંચજો આ રહસ્યો…..

0
159

સોમનાથ જ્યોતિર્લિંગની વાર્તા , શિવ પુરાણ અનુસાર, સોમનાથ જ્યોતિર્લિંગ ભગવાન શિવનો પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગ છે. આ મંદિર ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલું છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ શિવલિંગની સ્થાપના ખુદ ચંદ્રદેવે જ કરી હતી. પુરાણોમાં સોમનાથ જ્યોતિર્લિંગની સ્થાપના સંબંધિત કથા નીચે મુજબ છે.

જ્યારે પ્રજાપતિ દક્ષાએ તેની બધી 27 દીકરીઓના લગ્ન ચંદ્ર સાથે કર્યા ત્યારે તે ખૂબ જ ખુશ હતો. દક્ષની પુત્રીઓને તેની પત્ની તરીકે પ્રાપ્ત કર્યા પછી ચંદ્ર ખૂબ જ સુંદર બન્યો, અને દક્ષનીઓ પણ ચંદ્રને તેમના સ્વામી તરીકે પ્રાપ્ત કરીને સુંદર થઈ ગઈ. ચંદ્રની સત્તર પત્નીઓ પૈકી, રોહિણી તેને સૌથી વધુ ચાહતી હતી, જેને તે વિશેષ આદર અને પ્રેમથી ચાહે છે. તેને બીજી પત્નીઓ સાથે બહુ પ્રેમ નહોતો. તેની બાજુમાં ચંદ્ર પ્રત્યેની ઉદાસીનતા અને ઉપેક્ષા જોઈને રોહિણી સિવાય બીજી પુત્રીઓ ખૂબ જ દુખી થઈ. તે બધા તેમના પિતા દક્ષની આશ્રયમાં ગયા અને તેમને તેમની વેદના વર્ણવ્યા.

દક્ષ તેની પુત્રીઓની તકલીફ અને ચંદ્રના દુર્વ્યવહારથી પણ ગમગીન હતો. તે ચંદ્રને મળ્યો અને શાંતિથી બોલ્યો – ‘કલાણીધે! તમે એક શુદ્ધ અને શુદ્ધ કુટુંબમાં જન્મે છે, તેમ છતાં તમે તમારી પત્નીઓને ભેદભાવથી વર્તે છે. બધી સ્ત્રીઓ જે તમારા આશ્રયમાં રહે છે, તમારા મનમાં તેમના પ્રત્યે ઓછો પ્રેમ છે, ત્યાં શા માટે આવું પગલું ભરવું છે? તમે કેમ કોઈને વધારે પ્રેમ કરો છો અને કોઈને ઓછા પ્રેમ આપો છો? તમે અત્યાર સુધી જે વર્તન કર્યું છે તે સારી નથી, પછી તમારે તેનો વધુ દુરુપયોગ ન કરવો જોઈએ. આત્માઓ સાથે વિચિત્ર વર્તન કરનાર વ્યક્તિને નરકમાં જવું પડે છે. ”આમ પ્રજાપતિ દક્ષે પ્રેમથી ચાહતા તેમના જમાઈને સમજાવ્યા અને વિચાર્યું કે ચંદ્ર સુધરશે. તે પછી પ્રજાપતિ દક્ષ પાછો ગયો.

આ સમજાવ્યા પછી પણ ચંદ્રએ તેના સસરા પ્રજાપતિ દક્ષની વાત સાંભળી નહીં. રોહિણી પ્રત્યે ભારે લગાવ હોવાને કારણે, તેમણે પોતાની ફરજ બજાવી અને તેની બીજી પત્નીઓની સંભાળ લીધી નહીં અને તે બધાથી ઉદાસીન રહ્યા. ફરી સમાચાર મળ્યા પછી પ્રજાપતિ દક્ષ ખૂબ જ દુખી થયા. તેઓ ફરીથી ચંદ્ર પાસે આવ્યા અને શ્રેષ્ઠ નીતિ દ્વારા તેમને સમજવાનું શરૂ કર્યું. દક્ષે ચંદ્રને ન્યાયીપૂર્વક વર્તવાની વિનંતી કરી. વારંવાર વિનંતીઓ પછી પણ, જ્યારે દક્ષનું સાંભળતો ન હતો ત્યારે ચંદ્રને શાપ આપ્યો. દક્ષે કહ્યું કે મારી વિનંતી પર પણ તમે મારો અનાદર કર્યો છે, તેથી તમે ટી.બી.

દક્ષના શ્રાપથી, ચંદ્ર ક્ષણ ક્ષયમાં ક્ષય રોગથી પીડિત હતો. તેઓ નબળા પડતાંની સાથે જ સર્વત્ર હોબાળો મચી ગયો હતો. બધા દેવ-મુનિઓ પણ ચિંતિત થઈ ગયા. મુશ્કેલીમાં મુકાયેલા ચંદ્રએ તેની બીમારી અને તેના કારણો વિશે ઇન્દ્ર અને અન્ય દેવો અને રૂષિઓને માહિતી આપી. તે પછી, ઇન્દ્ર આદિ દેવતા અને વશિષ્ઠ વગેરે રૂષિ તેમની સહાય માટે બ્રહ્માજીના આશ્રયમાં ગયા. બ્રહ્મા જીએ તેમને કહ્યું કે જે કંઈ પણ થયું તે ભોગવવું પડે છે, કારણ કે દક્ષનો સંકલ્પ ઉલટું થઈ શકતો નથી. તે પછી બ્રહ્માજીએ તે દેવતાઓને એક સારા સમાધાન તરીકે વર્ણવ્યા.

બ્રહ્માએ કહ્યું કે ચંદ્રને ભગવાન સાથે શુભ પ્રભાસ ક્ષેત્રમાં જવું જોઈએ. શુભ मृत्युंजય-મંત્રની પદ્ધતિસર પૂજા કરતી વખતે ભગવાન શિવની ભક્તિભાવપૂર્વક પૂજા કરો. તમારી સામે શિવલિંગ ગોઠવીને દરરોજ સખત તપસ્વીઓ કરો. જ્યારે ભગવાન ભોલેનાથ તેમની ઉપાસના અને તપસ્યાથી પ્રસન્ન થશે, ત્યારે તે તેમને ક્ષય રોગથી મુક્ત કરશે. ભગવાન બ્રહ્માના આદેશો સ્વીકાર્યા પછી, ભગવાન અને રૂષિઓની સુરક્ષા હેઠળ, ચંદ્ર દેવમંડળની સાથે પ્રભાસ પ્રદેશમાં પહોંચ્યો.

ત્યાં ચંદ્રદેવે ભગવાન શ્રી મૃણુજયની પ્રાર્થના અને અનુષ્ઠાનો શરૂ કર્યા. તે મૃત્યુંજય-મંત્રનો જાપ કરવા અને ભગવાન શિવની ઉપાસના કરવામાં મગ્ન થઈ ગયા. બ્રહ્માની આજ્ઞા મુજબ, ચંદ્ર સતત છ મહિના સુધી ધ્યાન કરતો અને વૃષભ ધ્વજની પૂજા કરતો. દસ કરોડ મ્ર્યતનજયા-મંત્રનો જાપ અને ધ્યાન કરીને ચંદ્ર ત્યાં સતત ઉભા રહ્યા. ભક્તવત્સલ ભગવાન શંકર તેમની ઉગ્ર તપસ્યાથી પ્રસન્ન થયા. તેણે ચંદ્રને કહ્યું – “ચંદ્ર ભગવાન! તમને શુભ કલ્યાણ તમારી ઇચ્છા જણાવો કે તમે આ કઠોર તપસ્યા કોની માટે કરી રહ્યા છો. હું તમારી મનોકામના પ્રમાણે તમને શ્રેષ્ઠ વર આપીશ. ”ચંદ્રની નમ્રતાપૂર્વક પ્રાર્થના કરતી વખતે કહ્યું -“ દેવેશ્વર! તમે મારા બધા ગુનાઓ માફ કરી દીધા છે અને મારા શરીરમાંથી આ ક્ષય રોગ દૂર કરો. ‘

ભગવાન શિવ બોલ્યા- “ચંદ્ર દેવ! તમારી કળા એક બાજુ દરરોજ ઓછી થતી જશે, જ્યારે બીજી બાજુ તે દરરોજ વધતી રહેશે. આ રીતે તમે સ્વસ્થ અને જાહેર માન માટે લાયક બનશો. ભગવાન શિવના આશીર્વાદ પ્રાપ્ત કર્યા પછી ચંદ્ર દેવ ખૂબ જ ખુશ થયા. તેમણે શંકરની નિષ્ઠાપૂર્વક પ્રશંસા કરી. આવી સ્થિતિમાં નિરાકાર શિવ તેમની અડગ ભક્તિ જોઈને વાસ્તવિક લિંગના રૂપમાં દેખાયા અને સોમનાથ જ્યોતિર્લિંગ તરીકે વિશ્વમાં પ્રખ્યાત થયા.

સૌરાષ્ટ્ર (ગુજરાત)માં આવેલું આ સૌથી જૂનું અને મહત્ત્વપૂર્ણ જ્યોતિર્લિંગ છે. આ જ્યોતિર્લિંગનું વર્ણન ઋગ્વેદમાં પણ છે. સોમનાથ મંદિર વિશે એવું કહેવામાં આવે છે કે સૌથી પહેલાં આ મંદિરનું નિર્માણ ચંદ્રદેવે સોનાથી કરાવ્યું હતું ત્યાર બાદ રાવણે ચાંદીથી કરાવ્યું હતું. રાવણ બાદ ભગવાન શ્રીકૃષ્ણએ ચંદનની લાકડીઓથી કરાવ્યું હતું અને ત્યાર બાદ ભીમદેવે પથ્થરથી એનું નિર્માણ કરાવ્યું હતું. સોમનાથ મંદિર પર છ વખત આક્રમણકારીઓએ હુમલો કર્યો હતો. દરેક વખતે આ મંદિરનું પુન: નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું. મંદિરના વર્તમાન ભવન અને પરિસરનું નિર્માણ શ્રી સોમનાથ ટ્રસ્ટે કરાવ્યું છે. આ તે સન 1995માં રાષ્ટ્રને સમર્પિત કરાયું હતું. સોમનાથનું મંદિર એ વાતની સાક્ષી પૂરે છે કે સર્જનકર્તાની શક્તિ હંમેશાં વિનાશકર્તાથી વધુ હોય છે.

દર્શનમહાત્મ્ય:પ્રભાસક્ષેત્ર તરીકે ઓળખાતા આ સ્થળે શિવજીએ ચંદ્રદેવ અથવા સોમરાજાના ક્ષયરોગનું નિવારણ કર્યું હતુ. આમ, સોમનાથનું પૂજન કરવાથી ક્ષયરોગ (ટીબી) તથા તેને સંબંધિત રોગોનું નિવારણ થાય છે.મુખ્ય શહેરોથી અંતર :અમદાવાદથી સોમનાથ 458 કિ.મી., મુંબઈથી 995 કિ.મી., દિલ્હીથી 1365 કિ.મી.આસપાસનાં જોવાલાયક સ્થળો : સોમનાથથી ચોરવાડ 30 કિ.મી., કેશોદ 40 કિ.મી., સાસણગીર 45 કિ.મી., જૂનાગઢ 90 કિ.મી., દીવ 95 કિ.મી., પોરબંદર 130 કિ.મી., હરસિદ્ધિ માતા 116 કિ.મી. અને દ્વારકા 225 કિ.મી.ના અંતરે છે.